Κυριακή, 13 Αυγούστου 2017

Η απομάγευση ενός παραδείσου

Όσο κι αν έψαξα στα λεξικά δεν βρήκα ικανοποιητική ετυμολογία για τη  λέξη μαγεία ... Ορισμένοι την συνδέουν με την περσική λέξη magus , που σήμαινε αυτόν που είχε ιερατικά καθήκοντα.
Σίγουρο είναι πάντως ότι όλοι συμφωνούν ως προς τη σημασία της λέξης...η μαγεία είναι η γοητεία , η διαδικασία μέσω της οποίας ελκυόμαστε από κάτι και καταλήγουμε λάτρεις του και ακόλουθοί του.

Κι η απομάγευση είναι η αντίστροφη διαδικασία...η συνειδητοποίηση πως το μαγικό δεν υπάρχει πια και χάνοντας τη γοητεία του γίνεται τετριμμένο και ανούσιο...ένα κούφιο περιτύλιγμα , μια άψυχη ύλη.

Παράδεισος είναι ο περίκλειστος κήπος και μας έρχεται από την Περσία. Φαίνεται πως οι εκεί άρχοντες θα συνήθιζαν τέτοιους κήπους με εξωτικά φυτά , πουλιά και ζώα , για να περνούν τις μέρες τους. Από εκεί η λέξη ταξίδεψε μέσω της Παλαιάς Διαθήκης και έφτασε σε μας παίρνοντας μια μεταφυσική διάσταση....χώρος αιώνιας ομορφιάς και γαλήνης , ανέγγιχτος από τον χρόνο και την φθορά.

Οδυνηρή διαπίστωση...κι όμως αληθινή πως η μοίρα των παραδείσων είναι να απομαγεύονται...

Ένας τέτοιος παράδεισος και τα νησιά των Κυκλάδων , ειδικά τα μικρότερα , που μέσα στη γύμνια του τοπίου τους , μέσα στο εξαϋλωτικό ελληνικό φως αποκτούσαν μια ενέργεια ζωογόνα και τροφοδοτική για κάθε κουρασμένη και απηυδισμένη ψυχή που έβρισκε εκεί καταφύγιο.

Σήμερα , όμως , που ο τουρισμός έγινε κατανάλωση , που το χρήμα κυβερνά , που οι διακοπές είναι ένα προϊόν , ένα πακέτο υπηρεσιών , οι Κυκλάδες απομαγεύτηκαν.
Καραβιές απελπισμένων καταναλωτών φθάνουν στα λιμάνια τους και γεμίζουν κάθε σημείο τους θέλοντας να τα δουν και να τα χορτάσουν όλα...ατέλειωτες φωτό , ατελείωτες αναρτήσεις στιγμών , αγωνία να γεμίσουμε το κενό...που δεν γεμίζει ποτέ.
Κι από την άλλη , άναρχη δόμηση , πισίνες!!!! , μαγαζιά και παραμάγαζα....λες κι όλος ο κόσμος αρχίζει και τελειώνει εκεί...

Στο τέλος της ημέρας τα νησιά μένουν πίσω σαν εξαπατημένες ερωμένες....τους παίρνουμε την ομορφιά και την γαλήνη τους και αφήνουμε πίσω τη δική μας μιζέρια...τα σκουπίδια μας και την ανεπάρκειά μας.

Στο τέλος , ποιος ξέρει ,  μπορεί να τα βρούμε και κατώτερα των προσδοκιών μας...

Τρίτη, 1 Αυγούστου 2017

Όλα είναι δρόμος...

Πολλοί λένε πως η ζωή είναι ένας δρόμος...ένας δρόμος που για άλλους είναι ήδη έτοιμος , για να
τον διαβούν , και τους προσφέρεται άκοπα - είναι οι ευνοημένοι της μοίρας - ενώ για άλλους δεν υπάρχει και πρέπει μόνοι τους να τον χαράξουν και να τον ακολουθήσουν...με συνέπεια και πείσμα.

Ένας δρόμος η ζωή...κι ο καθένας τον ονειρεύεται , όπως θέλει... , ευθύ ή με στροφές , γεμάτο δέντρα ή σαν λιθόστρωτο μονοπάτι , πλάι στη θάλασσα ή κοντά σε βουνό...
Όπως , όμως , κι αν τον φαντάζεται κανείς , κι είτε του προσφέρεται ή τον δημιουργεί ο ίδιος , τι αξία θα είχε ο δρόμος , αν στην πορεία του δεν συνέβαιναν συναντήσεις;

Συναντήσεις με άλλους οδοιπόρους , που χουν χαράξει κι αυτή πορεία ή έστω την βρήκαν έτοιμη και προχωρούν προς το δικό τους σκοπό , προς την πραγμάτωση του δικού τους φωτεινού ιδανικού...
Κι αυτοί οι συνοδοιπόροι , που για περισσότερο ή λιγότερο διάστημα , μοιράζονται κοινή πορεία , πόσα όμορφα πράγματα έχουν να ανταλλάξουν , πόσες ιδέες , πόσες σκέψεις , πόσα λόγια και άλλες τόσες πράξεις....και τι στιγμές έχουν να ζήσουν....
Έτσι που το σακούλι που καθένας τους κουβαλά στην πλάτη του , όλο και να γεμίζει κι όλο και πιο πλούσια και ουσιαστική να κάνει την ζωή τους!!!

Ευτυχισμένος εκείνος που στον δρόμο του θα έχει πολλές τέτοιες συναντήσεις...αυτός θα έχει ζήσει τη ζωή κι αυτός στο τέλος της ημέρας θα σταθεί, για να κάνει τον απολογισμό του και θα ναι κερδισμένος. 
Το σακούλι του θα είναι γεμάτο από όσα αποθησαύρισε από τις πολλές και ενδιαφέρουσες συναντήσεις του , από τους ανθρώπους που συμπορεύτηκαν μαζί του , που μοιράστηκαν τις δυσκολίες και τις επιτυχίες , αυτούς που τον διαμόρφωσαν και τον έκαναν τελικά αυτό που είναι.


                                                  Αφιερωμένο στην καλή μου φίλη και συνοδοιπόρο Vas_bag
                                                                                       Ευχαριστώ για την κοινή μας πορεία....
                                                                                                  

Παρασκευή, 28 Ιουλίου 2017

Συγγνώμη

Υπάρχει μια λέξη που κάποιοι την βάζουν με μεγάλη ευκολία στο στόμα τους , ενώ κάποιοι άλλοι την αποφεύγουν , όπως ο διάολος το λιβάνι!
Μια λέξη που αποτελεί ακρογωνιαίο λίθο πολλών θρησκειών και ηθική επιταγή για όποιον θέλει να ονομάζεται άνθρωπος...
Η λέξη αυτή είναι η συγγνώμη.

Ζητάω συγγνώμη σημαίνει πως παραδέχομαι ότι κάπου έχω σφάλλει και πρέπει να επανορθώσω. Η συγγνώμη είναι η συνειδητοποίηση του λάθους , γι' αυτό άλλωστε έχει μέσα της και την γνώμη...γνωρίζω, δηλαδή αναγνωρίζω και αντιλαμβάνομαι τι έκανα και εν συνεχεία ζητώ μια δεύτερη ευκαιρία.

Συνώνυμη της συγγνώμης είναι η μετάνοια...κι αυτή ως λέξη έχει μέσα της πολύ σκέψη ...και νου που έρχεται όμως εκ των υστέρων. Μετά-νοω σημαίνει πως συνειδητοποιώ το λάθος μετά από κάποιο χρονικό διάστημα και λυπάμαι γι' αυτό και θέλω να με συγχωρέσουν...

Η συγχώρηση ή κατά το λαϊκότερο συχώρεση είναι λέξη που ταιριάζει στα χείλη και του θύτη και του θύματος..
Αφού έχει προηγηθεί η σκέψη , η επίγνωση και η αποδοχή του σφάλματος , ζητάμε χώρο από τον άλλο και εκ νέου κοινή συμπόρευση. Κι αυτός , είτε παραχωρεί αυτόν τον χώρο , είτε όχι.

Είναι πολύ εύκολο να ζητάς συγγνώμη..συνήθως, όμως, χωρίς γνώση και νου.
Ως εκ τούτου, τις περισσότερες φορές πρόκειται για κενό γράμμα και ως τέτοιο απατά και απογοητεύει. Γι' αυτό κανείς θα πρέπει , πριν φτάσει να ζητήσει ή να δώσει τη συγγνώμη του , να έχει εξετάσει σε βάθος τον ίδιο του τον εαυτό , να έχει αντιληφθεί το νόημα των λόγων και των έργων του και να είναι διατεθειμένος να αλλάξει επί της ουσίας την οπτική του και την στάση ζωής του.

Τετάρτη, 14 Ιουνίου 2017

Πάροδος

Στα αρχαία θέατρα οι πάροδοι ήταν οι πλευρικές οδοί δια των οποίων εισερχόταν ο Χορός και κάποιοι υποκριτές στην ορχήστρα ή την σκηνή.

Ήταν δρόμοι μικροί , πλάγιοι , δευτερευούσης σημασίας σε σχέση με τα σημαντικά που διαδραματίζονταν στο κέντρο του θεάτρου.
Από αυτές τις αρχαίες , πλάγιες οδούς πήραν το όνομά τους και οι σημερινές πάροδοι...αυτές βέβαια δεν οδηγούν σε καμιά ορχήστρα...αλλά διευκολύνουν πολλές φορές τις μετακινήσεις , καθώς μέσω αυτών καταλήγει κανείς στις κεντρικές λεωφόρους.

Ίσως, επειδή , η σημασία αυτής της λέξης σχετίζεται με ένα σύντομο πέρασμα που οδηγεί σε κάτι άλλο μεγαλύτερο και σπουδαιότερο , λέμε , επίσης πως κάτι είναι παροδικό , δηλ. περαστικό ή κάτι χαρακτηρίζεται από παροδικότητα , δηλαδή είναι περαστικό και πεπερασμένο.

Όσα , όμως , κι αν μας λένε τα λεξικά για τις λέξεις και τις σημασίες τους , είναι τελικά η ίδια η ζωή που έρχεται να επιβεβαιώσει τις έννοιες και τους ορισμούς.

Κοιτάξτε γύρω σας , παρατηρήστε ουσιαστικά και όχι φευγαλέα , την ίδια σας την καθημερινότητα και θα διαπιστώσετε το μέγεθος και την ουσία της λέξης παροδικότητα.
Ακόμη και το ίδιο μας το πρόσωπο αλλάζει μέρα με τη μέρα ,  ώρα με την ώρα , και όσα γύρω μας θεωρούνται δεδομένα είναι - αλίμονο  -  περαστικά και εφήμερα.

Κι επειδή αυτή είναι μια δύσκολη διαπίστωση , ο καθένας βρίσκει τρόπους να την ξορκίζει...
Άλλοι ζουν επιπόλαια και επιφανειακά φοβούμενοι να συνδεθούν με πρόσωπα και πράγματα, για να μην πληγωθούν , όταν τα χάσουν...
Άλλοι ξεγελούν τους φόβους τους επαναλαμβάνοντας κάθε μέρα τα ίδια πράγματα , δημιουργώντας μια βολική ρουτίνα που δίνει την ψευδαίσθηση της ασφάλειας.
Άλλοι τέλος αρνούνται την παροδικότητα των πάντων καταντώντας γραφικοί , ξεγελώντας το χρόνο μα περισσότερο τους ίδιους τους εαυτούς τους...

Η συνειδητοποίηση της παροδικότητας  , όσο κι αν πληγώνει τον ανθρώπινο εγωισμό μας ,  μπορεί να καταστεί λυτρωτική , αν την δούμε σαν μονοπάτι προς μια καλύτερη και ουσιαστικότερη βίωση της ίδιας της ζωής.

Διότι μόνο αν γίνει κάτι τέτοιο , θα βιώνουμε σε όλο της το μεγαλείο κάθε στιγμή της ζωής μας, κάθε ευτυχή συνάντηση με αγαπημένα πρόσωπα που δίνουν νόημα στην ύπαρξή μας , κάθε μικρή ή μεγάλη χαρά...το κελάηδημα ενός πουλιού , το γέλιο ενός παιδιού , μια δημιουργική μέρα στη δουλειά , μια βόλτα στη θάλασσα...

Τι άλλο είναι η ζωή μας παρά στιγμές;

Όπως αναφέρει κάπου και ο Δημόκριτος :

«Ὁ κόσμος σκηνή, ὁ βίος πάροδος· ἦλθες, εἶδες, ἀπῆλθες...» 

Τετάρτη, 31 Μαΐου 2017

Και τα σκυλιά δεμένα...

Είναι ώρα πιστεύω να ειπωθούν ξεκάθαρα κάποια πράγματα που αφορούν το εκπαιδευτικό μας
σύστημα , αλλά και την κοινωνία μας εν γένει.
Δεν θα ήταν είδηση , αν σας έλεγα ότι πάνε από το κακό στο χειρότερο!!!
Και βέβαια οι αιτίες γι' αυτό είναι πολλές και αλληλοεξαρτώμενες ,ωστόσο , αν μου επιτραπεί να έχω ένα λόγο παραπάνω ως καθηγήτρια , το εκπαιδευτικό μας σύστημα, ειδικότερα,  νοσεί από τη νόσο της αλλαγής!!

Δεν υπάρχει περίπτωση , ακόμη και μέσα στα πλαίσια της ίδιας κυβέρνησης , η εκπαιδευτική πολιτική να μην αλλάξει και μια και δυο και τρεις φορές...
Κάθε νέος υπουργός θεωρεί υποχρέωσή του να αλλάξει κάτι...έστω και λίγο...έστω κι αν ξέρει ότι ο επόμενός του θα το αλλάξει κι αυτός!!!

Η φετινή κατάσταση των Γυμνασίων φανερώνει όλη την κωμικοτραγική διάσταση αυτής της νόσου της αλλαγής.
Στο όνομα της προοδευτικότητας και του καλού των μαθητών μειώθηκαν τα εξεταζόμενα μαθήματα σε μόλις τέσσερα!!! (άντε πέντε , αν θεωρήσουμε άλλο πράγμα τη Γλώσσα και άλλο τη Λογοτεχνία).
Αυτό οδήγησε σε μια χαλάρωση και απροθυμία των μαθητών να εργαστούν και να αποδώσουν , αφού σε τελική ανάλυση δεν τους "απειλεί" καμιά εξεταστική περίοδος.

Κι εδώ έρχομαι στη δεύτερη νόσο του εκπαιδευτικού μας συστήματος , την εξετασιοφοβία!!!
Στο όνομά της καταργήθηκαν οι εξετάσεις του Γυμνασίου , σχεδόν ολοκληρωτικά , αν προσέξει κανείς καλύτερα , ωστόσο , θα διαπιστώσει ότι για κάποιους μαθητές ο Ιούνιος θα είναι μια μακρυά και βασανιστική εξεταστική περίοδος , αφού θα κληθούν να ξαναδώσουν σε όσα μαθήματα αποτύχουν εντός δέκα ημερών...

Ενδιαφέρον εδώ είναι το γεγονός ότι ο δάσκαλος - προφήτης και μάγος -  θα καταφέρει μέσα σε αυτές τις δέκα μέρες να βάλει στο κεφάλι των δύσμοιρων μαθητών , όσα δεν κατάφεραν να μάθουν μέσα σε μια ολόκληρη χρονιά!!!

Όλα αυτά που αποφασίστηκαν χωρίς να ληφθεί υπόψη η άποψη των εκπαιδευτικών , αυτών που βρίσκονται κάθε μέρα σε τάξη και βλέπουν στην πράξη τι αποτελέσματα έχει η εφαρμογή κάθε είδους αλλαγής...θα οδηγήσουν φοβάμαι σε μια ολοκληρωτική απαξίωση της εκπαιδευτικής διαδικασίας και της μάθησης.

Ο Αριστοτέλης έλεγε πως οι ρίζες της εκπαίδευσης είναι πικρές, αλλά ο καρπός της γλυκός...
Ας πάψουν λοιπόν οι εκάστοτε κυβερνώντες να γλυκαίνουν τις ρίζες μέχρι αηδίας...γιατί τότε ο καρπός θα βγει σάπιος!!! 

Σάββατο, 13 Μαΐου 2017

Παραμύθι

Δεν νομίζω να υπάρχει άνθρωπος σε όλο τον κόσμο που να μην έχει ακούσει , έστω και μια φορά στη ζωή του , ένα παραμύθι.
Κι αν υπάρχει θα είναι σίγουρα ένας άνθρωπος ατυχής και στερημένος...

Παραμύθι είναι μια αφήγηση , μια ιστορία γοητευτική με πολλά υπερφυσικά και συμβολικά στοιχεία, που βρίσκεται στη ρίζα κάθε λαϊκού πολιτισμού , ίσως γιατί κρύβει τις πιο βαθιές και ουσιαστικές πανανθρώπινες επιθυμίες. Αυτό που καθιστά τη μελέτη του ενδιαφέρουσα και γοητευτική είναι η ποικιλία των εκδοχών και ο τρόπος που η ανθρώπινη φαντασία ντύνει κάθε φορά το ανοίκειο , το άγνωστο , το τρομακτικό και το καθιστά οικείο και συγκινητικό.

Τα παραμύθια τα αφηγούνταν συνήθως οι γιαγιάδες και οι μητέρες στα μικρά παιδιά...όμως , έλα που οι σπουδαιότεροι , επίσημοι παραμυθάδες είναι και πάλι άντρες!!!
Ποιος δεν θυμάται τον Χανς Κρίστιαν Άντερσεν ή τους αδελφούς Γκρίμ;
Ωστόσο , κι αυτούς , δεν μπορεί , κάπου , κάποτε , μια ζεστή , γυναικεία αγκαλιά τους νανούρισε με ένα παραμύθι.

Τα παραμύθια είναι παραμυθίες...συνδέονται άλλωστε ετυμολογικά με το αρχαίο ρήμα παραμυθουμαι , που σημαίνει παρηγορώ , ανακουφίζω.
Από τη όμως μας ανακουφίζουν;

Από τις αρχέγονες φοβίες μας , από τις ανομολόγητες επιθυμίες μας , από το σκοτεινό και δυσπρόσιτο κομμάτι του "είναι" μας , που μένοντας αθέατο αποκτά ακόμη πιο τρομακτικές διαστάσεις.
Οι δράκοι , οι κακές μάγισσες , τα φαρμακωμένα μήλα και οι μαγεμένες πριγκήπισσες  είναι κομμάτια του παγκόσμιου ασυνειδήτου , που φωτίζονται και απομαγεύονται μέσα από τα παραμύθια.

Στις μαγικές χώρες των παραμυθιών τα ζώα και τα δέντρα μιλούν , το καλό και το κακό έχουν πρόσωπο και οι περιπέτειες δεν σταματούν ποτέ.
Προσέξτε όμως, μην παραμυθιαστείτε...μην ξεγελαστείτε δηλαδή νομίζοντας πως θα ανταπεξέλθετε στη ζωή παραμυθιάζοντας τους άλλους και τον εαυτό σας.

Όσο γοητευτικός κι αν είναι ο κόσμος των παραμυθιών , απείρως γοητευτικότερος είναι ο αληθινός κόσμος στον οποίο πρέπει πάντα να επιστρέφουμε , χωρίς φόβο και χωρίς πάθος...

                                                                                       Widmen an mein Gretchen

Τετάρτη, 12 Απριλίου 2017

Μακάριοι οι πενθουντες...


Το πένθος είναι μια ψυχική κατάσταση κατά την οποία βιώνουμε μεγάλη θλίψη , πόνο και οδύνη.
 Ετυμολογικά σχετίζεται με το ρήμα πάσχω - παθαίνω και πραγματικά αυτός που πενθεί , πάσχει και βιώνει έντονα και δυσάρεστα συναισθήματα.
Υπάρχουν πολλοί λόγοι , για να πενθήσει κανείς ,αν τους καλοεξετάσουμε , όμως , θα διαπιστώσουμε ότι όλοι καταλήγουν στον εξής ένα ...την απώλεια.

Η απώλεια προέρχεται από το ρήμα απόλλυμι που σημαίνει καταστρέφω. Απώλεια είναι το χάσιμο , η αποδοχή του τέλους μιας κατάστασης και το τραύμα που αυτά συνεπιφέρουν. Πρόκειται πράγματι για μια μικρότερη ή μεγαλύτερη , ανάλογα με την περίσταση , καταστροφή , μια ολοκληρωτική και ανεπανόρθωτη βλάβη. Πενθούμε λοιπόν τις απώλειές μας και παίρνουμε το χρόνο μας , για να γιατρέψουμε το τραύμα που μας έχουν προκαλέσει.

Οι απώλειες δεν σχετίζονται αποκλειστικά με το θάνατο αγαπημένων προσώπων. Απώλεια είναι και ο χωρισμός , απώλεια είναι και τα νιάτα που πέρασαν , απώλεια και η αρρώστια...

Αν αφήσουμε τις απώλειές μας άκλαυτες και νηπενθείς , αργά ή γρήγορα , θα πληρώσουμε βαρύτερο το τίμημα. Δεν μπορείς να ξεγελάσεις τον εαυτό σου , ούτε είναι ένδειξη δύναμης η αποφυγή του πόνου και της θλίψης. Το αντίθετο μάλιστα , είναι δειλία...

Αυτές τις μέρες του Πάσχα πενθούμε για τα Πάθη του Θεανθρώπου. Νομίζω πως κάθε φορά που έρχεται η Μεγάλη Εβδομάδα κάπου κοντά μου, σε ένα παράλληλο σύμπαν, ένας άνθρωπος στέκεται ίσιος κι αλύγιστος μπροστά στο πεπρωμένο και τις ιδέες του...πάσχει , σταυρώνεται και τελικά αποθεώνεται μέσω της Ανάστασης.

Ίδια κι απαράλλαχτα στον μικρόκοσμό μας δεν υπάρχει λύτρωση χωρίς πένθος.
Μακάριοι οι πενθούντες ότι αυτοί παρακληθήσονται....